Vastgestelde inventaris van het Bouwkundig Erfgoed

De vaststelling van de inventaris van het bouwkundig erfgoed bepaalt éénduidig in een overzichtelijke lijst per gemeente het gebouwd patrimonium van Vlaanderen. Aangezien de visie op onroerend erfgoed doorheen de jaren evolueert en het patrimonium in Vlaanderen onderhevig is aan veranderingen zoals verbouwingen, sloop en adreswijzigingen, is regelmatige actualisatie van de vastgestelde inventarisgegevens aangewezen. Op 9 november 2011 is een geactualiseerde lijst van de inventaris vastgesteld. Deze is rechtsgeldig geworden op 27 november 2011, 10 dagen na de publicatie in het Belgisch Staatsblad van 17 november.

Overzicht

Vaststelling van de inventaris van het Bouwkundig Erfgoed op 9 november 2011

Echtheidscertificaat

Sonja Vanblaere, administrateur-generaal van het Vlaams Instituut voor het Onroerend Erfgoed, handelend namens de Vlaamse Overheid, verklaart dat de onderstaande inventaris van het bouwkundig erfgoed onder de vorm van een systematische oplijsting per gemeente exact overeenstemt met de in artikel 2 van het besluit van 9 november 2011 houdende vaststelling van de inventaris van het bouwkundig erfgoed bedoelde inventaris.

Het besluit en de lijst zijn beschikbaar als download:

Besluit van de administrateur-generaal van 9 november 2011 houdende vaststelling van de inventaris van het bouwkundig erfgoed en vastgestelde lijst. Belgisch staatsblad 17/11/2011 (PDF, 9.4MB)

Juridisch kader

Decreet van 3 maart 1976 tot bescherming van monumenten, stads- en dorpsgezichten, art. 12/1.
De Vlaamse Regering stelt een inventaris van het bouwkundig erfgoed vast onder de vorm van een systematische oplijsting per gemeente, waarbij per opgenomen constructie of gezicht een beknopte wetenschappelijke beschrijving wordt gevoegd.
De inventaris wordt beschikbaar gesteld in boekvorm of in een beveiligd gedigitaliseerd bestand.

Terug naar het overzicht

Leeswijzer vastgestelde inventaris

Bij de vaststelling van de inventaris van het bouwkundig erfgoed worden van elk object het type, het uniek identificatienummer, een korte beschrijving, het adres en de Lambertcoördinaten opgenomen.
De vastgestelde lijst is geordend per gemeente.

De combinatie van het relicttype (R = relict, G = bouwkundig geheel) met het identificatienummer maken het mogelijk om in de databank op de wetenschappelijke inventaris van het bouwkundig erfgoed alle beschikbare informatie over het bouwkundig erfgoedobject, zoals wetenschappelijke beschrijving en foto’s, te consulteren.
De korte beschrijving geeft een beperkte indicatie van het bouwkundig erfgoedobject.

De adresgegevens laten toe het bouwkundig erfgoedobject te lokaliseren.
De Lambertcoördinaten maken het mogelijk om het bouwkundig erfgoedobject cartografisch te lokaliseren en biedt enig inzicht in de locatie van bouwkundige erfgoedobjecten zonder adres of huisnummer.

Terug naar het overzicht

Rechtsgevolgen van de vastgestelde inventaris

Rechtsgevolgen in Vlaamse decreet- en regelgeving

Opname in de vastgestelde inventaris van het bouwkundig erfgoed betekent voor elk van de erfgoedobjecten dat zij een vorm van vrijwaring voor de toekomst genieten. Deze vrijwaring verschilt echter sterk van een bescherming als monument. Voor beschermde monumenten gelden immers alle juridische bepalingen uit het monumentendecreet.

Ten gunste van gebouwen uit de vastgestelde inventaris gelden er binnen het onroerend erfgoedbeleid, stedenbouwkundig, woon- en energieprestatiebeleid een aantal uitzonderingsmaatregelen, met als doel dit bouwkundig erfgoed zoveel mogelijk te vrijwaren. Komt jouw eigendom voor in de vastgestelde lijst, dan gelden vier wettelijke rechtsgevolgen. Drie van de vier rechtsgevolgen zijn belangrijk voor particuliere eigenaars.

Voor gebouwen uit de vastgestelde lijst mag je afwijken van de normen rond energieprestatie en binnenklimaat, als dat nodig is om de erfgoedwaarde van het pand in stand te houden.
Decreet van 8 mei 2009 houdende algemene bepalingen betreffende het energiebeleid en het Besluit van de Vlaamse Regering van 19 november 2010 houdende algemene bepalingen over het energiebeleid (in werking getreden op 1 januari 2011)
Zonevreemde gebouwen uit de vastgestelde lijst kunnen gemakkelijker een nieuwe functie krijgen. Zo kan een leegstaande hoeve bijvoorbeeld een woonfunctie krijgen, ook al ligt hij in agrarisch gebied.
Besluit van de Vlaamse regering van 28 november 2003 tot vaststelling van de lijst van toelaatbare zonevreemde functiewijzigingen, art. 10
Wanneer je een gebouw uit de vastgestelde lijst wil afbreken, heb je een stedenbouwkundige vergunning nodig. De aanvrager van de sloopvergunning moet een extra exemplaar van het dossier met bijkomend fotomateriaal indienen. De gemeente kan de sloopvergunning alleen uitreiken, nadat zij advies heeft gevraagd over de erfgoedwaarden van het gebouw.
Besluit van de Vlaamse Regering van 28 mei 2004 betreffende de dossiersamenstelling van de aanvraag voor een stedenbouwkundige vergunning, art. 4 en 8 en 17 en 20, 6°. Besluit van de Vlaamse Regering van 5 juni 2009 tot aanwijzing van de instanties die over een vergunningsaanvraag advies verlenen art. 1, 1°, g
Bij gebouwen in de inventaris wordt sociale huisvesting door renovatie gestimuleerd. In de sociale-woningbouw geldt de regel dat kosten voor renovatie maximaal 80% mogen bedragen van de prijs voor een nieuwbouw van dezelfde omvang. Als de renovatiekosten meer bedragen, moet het gebouw worden gesloopt en vervangen door nieuwbouw. Voor gebouwen uit de lijst geldt die 80% regel niet.
Besluit van de Vlaamse Regering van 12 oktober 2007 houdende de financiering van de sociale huisvestingsmaatschappijen voor de realisatie van sociale huurwoning en de daaraan verbonden werkingskosten, art. 7

Opm. Tot 30 november 2010 was er een stedenbouwkundige vergunning nodig voor het plaatsen van zonnepanelen of zonneboilers indien het pand was opgenomen in de vastgestelde inventaris. Vanaf 1 december 2010 valt dit rechtsgevolg weg.

Rechtsgevolgen in andere wet-, decreet- en regelgeving

De opname van een pand of een constructie in de vastgestelde inventaris van het Bouwkundig Erfgoed heeft op het Vlaamse beleidsniveau enkel bovenstaande juridische gevolgen. Het staat andere overheden of administraties echter vrij om hun adviezen te baseren op de informatie die beschikbaar is via de inventaris. Vanuit andere beleidsvelden of overheden kan men zich op de inventaris baseren om het bouwkundig erfgoed via een aantal specifieke maatregelen te waarderen.

Voorbeeld: De stad Brugge baseert zich met de gemeentelijke stedenbouwkundige verordening op het bouwen, verkavelen en op de beplantingen van 15 juni 2006 (B.S.5 juli 2006) op de inventaris om het bouwkundig erfgoed binnen de gemeentegrenzen zo goed mogelijk te behouden. In artikel 6, punt 3 wordt opgelijst welke vergunningen nodig zijn voor panden opgenomen in de inventaris.

Terug naar het overzicht

Rechtsmiddelen tegen opname in de vastgestelde inventaris

Je kan als burger op twee manieren in beroep gaan tegen een opname van bouwkundig erfgoed in de (vastgestelde) inventaris. Enerzijds kan je een jurisdictioneel beroep indienen bij een rechtbank. Zij kunnen beoordelen of er procedurele fouten zijn gemaakt. Anderzijds kan je ook administratief beroep aantekenen bij de minister bevoegd voor Onroerend Erfgoed of zijn administratie. Naast de wettigheid van de beslissing kan je met een administratief beroep ook proberen de beslissing te laten intrekken of te wijzigen. Een beroep indienen, kan je via ons contactformulier of een brief naar:

Onroerend Erfgoed
Koning Albert II Laan 19, bus 5
1210 Brussel

Terug naar het overzicht

Archief

Terug naar het overzicht