De Inventaris van het Wereldoorlogerfgoed
Kapel O.L.V. Ter Hulpe (Esen - WOI) (ID: 263)
Details
Beschrijving
Beschrijving Locatie
Gelegen langs de baan van Esen naar Diksmuide, net over het kruispunt met de Kapelhoekstraat, naast het huis met nummer 106.
Beschrijving Relict
Grote kapel uit gele baksteen met zadeldak en naaldspits. Voorgevel heeft houten poort, 3 nissen, centraal een steen met het opschrift "O.L. Vrouw ter hulpe B.V.O.", bekroond met barokke omlijsting en kruis. Zijgevel heeft 4 grote, rechthoekige ramen. Achteraan is een apsis.
Historische Achtergrond
In 1664 werd op de plaats waar in het begin van die eeuw een OLV-beeldje werd gevonden, een kapel aan OLV ter Hulpe ingewijd.
Op 15 oktober 1914 richtte admiraal Ronarc'h, die het bruggenhoofd Diksmuide moest verdedigen, zijn commandopost in deze kapel in en de Marinefusiliers maakten recht tegenover de kapel loopgraven. Ten Z van de kapel werden Belgische kanonnen opgesteld. De volgende dag al trok Ronarc'h achteruit voor de naderende Duitse troepen. De Duitse artillerie beschoot de stad Diksmuide van 16 oktober tot de voormiddag van de volgende dag.
Op 19 oktober vestigde de Belgische generaal-majoor Scheere, bevelhebber van de 5de Legerdivisie, zijn hoofdkwartier in de kapel en gaf van daar zijn bevelen voor het Frans-Belgische tegenoffensief. Ook zijn hoofdkwartier bleef maar 1 dag terplekke. Dezelfde dag gaf majoor Pontus aan onderluitenant Lebrun het bevel om in de onmiddellijke nabijheid van de kapel een 75 mm kanon in batterij te brengen, om met snelvuur de vanuit Vladslo komende Duitse troepen te beschieten.
Maar op 20 oktober trokken de Duitsers Esen binnen. Op 23 oktober stonden niet ver van de kapel 4 Duitse kanonnen en 3 machinegeweren. Belgisch kanonvuur zou de kapel ten gronde richten.
Na WOI bekwam de kerkfabriek, eigenaar van de kapel, een bedrag aan oorlogsschade. Met toestemming van bisschop Waffelaert werd de kapel in 1924 in dezelfde stijl wederopgebouwd. Bouwmeester was Thierry Nolf uit Torhout. Op 2 juli 1925 kon de mis er hernomen worden.
Bronnen
-
Literatuur(1984):
DEMOEN Herman, "Het Diksmuidse van toen". Brugge, Uitgeverij Marc Van de Wiele, 1984.
-
Literatuur(1988):
Vandenberghe, H., "400 jaar devotie tot Onze-Lieve-Vrouw-ter-hulpe te Esen", in: "Den Dyzere", 7 (1988).
-
Literatuur(1983):
VLAEMYNCK J., "De slag om Diksmuide - Voorgevecht. 15 oktober 1914", in: "Den Dyzere", II, 2 (juni 1983).
-
Literatuur(1983):
VLAEMYNCK J., "De slag om Diksmuide - Voorgevecht. 15 oktober 1914", in: "Den Dyzere", II, 4 (december 1983).
Relaties